Als man het jawoord geven aan een andere man. Sinds afgelopen vrijdag is dat ook in Taiwan mogelijk. Taiwan is hiermee het eerste land in Azië waar het homohuwelijk officieel gelegaliseerd is. In de hoofdstad Taipei werd vrijdagochtend de eerste huwelijksakte ondertekend. Een week daarvoor ging het Taiwanese parlement akkoord met een wetsvoorstel waardoor stellen van hetzelfde geslacht met elkaar kunnen trouwen. Het proces daar naartoe verliep niet zonder slag of stoot.

In 2017 kwam het homohuwelijk in Taiwan in de belangstelling te staan door een rechtszaak van een homopaar dat wilde trouwen. De zaak werd naar de hoogste rechter gebracht en die oordeelde dat het in strijd was met de grondwet om het huwelijk te verbieden. Het hooggerechtshof gaf de regering de opdracht om binnen twee jaar met een nieuwe wet te komen. Al snel werd de verdeeldheid in het land rondom dit onderwerp duidelijk. Tegenstanders van het homohuwelijk kwamen met een petitie die ervoor moest zorgen dat er in elk geval een aparte wet komt voor het homohuwelijk. Het homohuwelijk zou volgens hen niet moeten worden opgenomen in de bestaande wet over het traditionele huwelijk. Alleen zo konden de ‘familiewaarden’ worden beschermd.

Het leidde ertoe dat er in 2018 een referendum kwam over de kwestie. Ook in de aanloop daar naartoe was het land verdeeld. Enerzijds organiseerden conservatieve groepen tal van campagnes tegen de invoering en anderzijds gingen voorstanders de straat op om de gunst van de kiezer te winnen. Uiteindelijk vond 70% van de stemmers dat het huwelijk alleen tussen man en vrouw moest plaatsvinden. Ondanks deze uitslag besloot de regering-Tsai de invoering van het homohuwelijk door te zetten. En dat resulteerde erin dat op 17 mei 2019 het parlement voor de legalisering van homohuwelijk stemde. De wet werd aangenomen met 66 stemmen voor en 27 tegen.

De lhbti-gemeenschap in Taiwan, die zich al jaren sterk maakte voor de wet, is een van de actiefste in Azië. Dit blijkt onder andere elk jaar weer tijdens de Gay Pride in Taipei, die de grootste van de regio is. Maar wat betekent deze legalisering van het homohuwelijk in Taiwan voor de acceptatie van homorechten in Azië? Zullen er meer Aziatische landen volgen? Of gaat de nieuwe wet juist voor opschudding zorgen? Een gesprek met Jeroen van Bekhoven, die zelf in Taiwan woont en onderzoek doet naar onder andere mensenrechten aan de Nationale Universiteit in Taipei.

In alle andere Aziatische landen is het homohuwelijk nog steeds verboden. In Maleisië staat er een gevangenisstraf van 20 jaar op homoseksualiteit, in Bangladesh, Myanmar en Bhutan een levenslange straf en in Brunei was er zelfs bijna sprake van invoering van de doodstraf voor homoseksuelen. Maar na internationale druk werd daarvan af gezien. Dat betekent overigens niet dat het niet leeft in de regio. In 2018 zette de hoogste rechter in India een streep door de strafbaarheid van homoseksuele contacten. Daarop stond 158 jaar lang een gevangenisstraf van maximaal tien jaar. Daarnaast wordt Thailand gezien als het land dat diversiteit viert en de ideale LHBT vakantiebestemming. In het land zijn geen wetten tegen homoseksualiteit.

Van Bekhoven durft echter niet te zeggen of de beslissing in Taiwan zal overwaaien naar andere landen in de regio. “Ik kan alleen zeggen dat hier in Taiwan alles samengekomen is, dat er een president was die graag wilde dat de partij van de president ook een meerderheid had in het parlement, waardoor ze die wet konden doorvoeren en dat het hoogste gerechtshof de uitspraak over het homohuwelijk deed. Plus dat er ook gewoon een lobby zelf is van de homo’s om dat allemaal door te voeren. Zonder dit alles hadden ze de wet niet kunnen doorvoeren. Ik weet niet of dat in andere Aziatische landen ook gaat gebeuren. Misschien dat we over een paar jaar hetzelfde gaan zien in de Filippijnen of in Thailand, dat wordt afwachten”

Wereldwijd is Taiwan het 27e land dat het homohuwelijk heeft vastgelegd in een wet. Taiwan wordt echter door slechts negentien landen erkend als onafhankelijke staat. China beschouwt Taiwan als afvallige provincie. Ook Nederland erkent Taiwan niet als officieel land. Nederland zelf was in 2001 het eerste land dat het homohuwelijk legaliseerde.