Sinds 10 oktober 2014 geldt een rookverbod voor alle horeca. Maar sinds een paar jaar komen er ook steeds meer geluiden over een rookverbod op andere openbaren plekken naar buiten. De rookvrije zones zouden moeten ingaan bij onder andere kinderboerderijen, speeltuinen, sportvelden, buitenzwembaden en ziekenhuizen.   

Volgens de ‘Rookvrije generatie’ sterven in Nederland jaarlijks ruim zestig baby’s door dat hun moeder tijdens de zwangerschap heeft gerookt. In een sigaret zitten ruim 6000 verschillende chemische stoffen en veroorzaakt alleen al in Nederland bijna 20.000 doden per jaar. Mensen komen voornamelijk te overlijden door hartinfarct en beroerte, copd en long-, mond-,tong-,slokdarm-,maag en blaaskanker. Daarnaast leven rokers gemiddeld vijf tot tien jaar korter dan niet-rokers.

‘Het is belangrijk om mensen er bewust van te maken dat (mee)roken niet goed voor je is. Dit is voor de kinderen belangrijk omdat, zien roken, doet roken. En voor de volwassenen mensen is het belangrijk om hier bewust van te zijn omdat je er gewoon erg ziek van kan worden,’ aldus Margriet Weide, projectleider bij het Longfonds.

‘Als tabak nu zou uitgevonden worden zou het nooit op de markt komen. Het is te schadelijk, puur gif’, vertelt de projectleider. 

Voorkomen
Alliantie Nederland Rookvrij heeft een enquête uitgevoerd waaruit blijkt dat driekwart van de Nederlanders wilt dat Nederland een actief rookvrij beleid voert. In 2014 gaf 65 procent van de Nederlanders dit aan graag te zien. Dit aantal is in 2019 toegenomen naar 76 procent. Hierbij komt dat 80 procent van de ondervraagde van mening is dat de overheid maatregelen moet nemen om te voorkomen dat jongeren beginnen met roken. 

Om te kunnen voorkomen dat jongeren gaan roken vindt 71 procent dat sigaretten niet meer zichtbaar in de winkel moet worden uitgestald. In sommige supermarkten zie je dit al gebeuren. Naast deze maatregelen vindt 85 procent dat de burgers geïnformeerd moeten worden over de schadelijke gevolgen van roken. 

In het radio fragment vertelt Annette Brons, astma patiënt, wat het voor haar betekent als er in de buurt van haar een sigaret gerookt wordt. Daarnaast komt Margriet Weide, projectleider bij het Longfonds, aan het woord over de actie die zij voeren omtrent het rookverbod. 

Tekst gaat na de audio verder. 

Campagne voeren
Groningen krijgt als eerste gemeente meerdere plekken waar rookvrije openbare zones worden gehanteerd. De gemeente geeft aan dat het verbod zal plaatst vinden in tientallen straten, op stoepen en bushaltes. De straten en stoepen grenzen aan ziekenhuizen, scholen, theaters, kinderdagverblijven en speeltuinen. Het verbod geldt niet alleen voor sigarettenrook maar ook voor uitlaatgassen van brommers, auto’s en rook van barbecues. Want ook deze soorten rook zijn schadelijk voor de gezondheid. 

Toch worden er nog geen boetes uitgedeeld voor het roken op de rook vrije zones. Handhaven is momenteel niet mogelijk door het feit dat er te weinig personeel voor is. Wel hoopt de gemeente dat mensen elkaar zullen aanspreken en mensen elkaar er bewust van maken dat zij zich in een rookvrije zone begeven. 

Verschillende campagnes worden al in actie gezet om kinderen niet in aanraking te doen laten komen met sigaretten. De campagne ‘Op weg naar een rookvrije generatie’ wordt gevoerd door de Hartstichting, KWF Kankerbestrijding en het Longfonds. Zij streven naar een generatie die opgeroeid die kan spelen in rookvrije speeltuin, les kunnen krijgen in een rookvrije kinderopvang en school, kunnen sporten op een sportvereniging waar niet meer gerookt wordt en in een samenleving leven waar sigaretten duur zijn, moeilijk verkrijgbaar en waar het niet meer aantrekkelijk is om te roken. 

Op deze manier hopen de organisatoren kinderen tegen de schadelijke gevolgen van (mee)roken te kunnen beschermen. Op de website van de campagne bieden zij verschillende stappenplannen aan hoe je een rookvrije zone kan creëren. Hiermee hopen zij verschillende verenigingen, scholen en gemeentes te informeren en te ondersteunen bij de aanpak. ‘Veel mensen hopen dat wij als Longfonds alles zullen regelen, maar dat kan niet. Daarom proberen we mensen zo actief mogelijk te maken om zelf aan de slag te gaan,’ aldus Margriet Weide.

Het longfonds is bezig om een nieuwe app te ontwikkelen waar precies op te zien is welke speeltuin nog niet rookvrij is. Zo kunnen de omwonende zelf actie ondernemen om alle speeltuinen rookvrij te maken. 

Maatregelen
Ook de tweede kamer neemt steeds meer maatregelen tegen roken. Zo heeft de staatssecretaris van Volksgezondheid, Paul Blokhuis, besloten het rookverbod uit te breiden. Vanaf 1 juli 2020 wilt Blokhuis roken op een schoolterrein of campus afschaffen. Scholen die dit niet nastreven kunnen een boeten krijgen. Net zoals voor de horecagelegenheden geldt. 

‘Elke dag beginnen gemiddeld 75 jongeren onder de 18 jaar met dagelijks roken en de meeste jongeren roken hun eerste sigaret op het schoolterrein’, schrijft hij in de toelichting. Daarnaast wilt hij dat het roken van een e-sigaret ook verboden moet worden op openbare plekken, net zoals dat bij een gewone sigaret het geval is. Net zoals in de Amerikaanse stad San Francisco.

Naast het verbieden van roken op openbaren plekken wilt Blokhuis ook de sigaretten prijzen omhoog schroeven. In 2022 moeten alle sigaretten verpakking volledig neutraal zijn. 

In de video komen burgers aan het woord, die hun mening geven over het rookverbod. Daarnaast komt Pien Dicker, verpleegkundige neurologie bij het UMC Utrecht, aan het woord over de handhaving bij het ziekenhuis.