Monthly Archives: oktober 2018

30 jaar lang dakloos en verslaafd

Bijna 30 jaar lang was Willem Jansen verslaafd; aan alcohol, wiet, xtc en cocaïne. Op zijn 19e werd hij voor het eerst opgenomen in een afkickkliniek. Even hield hij het vol, maar toen zijn vader overleed was het hek van de dam. Niet alleen greep hij weer naar de drank, hij raakte ook verslaafd aan drugs. Nu is hij zeven jaar clean, en woont hij in Zeist. Met zijn verhaal wil hij andere daklozen en verslaafden helpen. Hij neemt ons mee door de straten, de grachten en de parken van Utrecht, en vertelt over dit zware bestaan.

“Het ergste van het dakloos zijn is de eenzaamheid. Je voelt je alleen op de wereld.”

Utrecht kent Willem op zijn duimpje. Tijdens onze wandeling groet hij de ene dakloze naar de ander. “Kijk,” hij wijst naar een nisje in het park Lepelenburg. “Hier sliep ik vaak, het is een beetje beschut.” Hoofdschuddend voegt hij eraan toe: “nu hebben ze er ijzeren pijlen in gezet, zodat de daklozen er niet meer kunnen slapen.”

“Als dakloze is het de hele dag overleven. Geld vinden voor drugs, drank en eten. Slapen deed ik overal en nergens. Soms in slaaphuizen, maar ook veel buiten. Op de warmteroosters voor het gemeentehuis, in parken, in nisjes; overal waar het een beetje beschut of warm is.”

Hij neemt me mee naar het Catherijnehuis, een dagopvang voor dak- en thuislozen. Zeker dertig mensen kijken naar ons als we naar binnen lopen. Een aantal mensen duiken weg als ze mijn camera zien. Willem stelt ze meteen gerust: “Ze maakt alleen foto’s van mij hoor, het is voor een reportage.”

“Zonder deze plek, had ik niet meer geleefd,” hij nipt van zijn koffie en kijkt rond. “Ik kom er nog vaak. Het is een thuis voor veel dak- en thuislozen. Hier kun je je jezelf zijn; Je mag praten, je mag ook tijd voor jezelf nemen. Je kunt een bakkie drinken, een broodje eten en kleding kopen.”


Een kledingstuk kost 50 cent

Op de vraag wat een ‘thuisloze’ is, antwoordt Willem: “Daklozen die eindelijk weer een huis hebben, voelen zich heel ongemakkelijk. Ze zijn het niet gewend. Vaak gaan ze toch weer op straat hangen, en vallen ze in oude patronen terecht. Het gevolg hiervan is dat ze toch weer dakloos raken, omdat ze hun huur niet betalen.”

Ook Willem is thuisloos geweest. “Ik was zo eenzaam, dat ik het leven op straat miste. Ik wist dat ik het moest loslaten, maar ik had heimwee. Ik miste de jongens met wie ik 24/7 optrok, de tunnel, park Lepelenburg, de roosters, de Kloostertuin. Al die plekken waren jarenlang mijn thuis, dus ik miste het. Ik begon mijn gevoel weer te verdoven met drank en drugs en voor ik het wist stond ik weer op straat, terug bij af”

“Ik kan niet goed meer lopen, ik ben doodziek. Ik heb het aan mijn lever, een zenuwafwijking, suikerziekte en nog veel meer. Een cadeautje van mijn dakloos-zijn noem ik het altijd. Dat krijg je van jaren lang drank- en drugs gebruik en buitenslapen.”

“Ik ben nu veel gelukkiger. Ik sla geen wartaal meer uit, maar kan met daklozen en verslaafden praten om ze te helpen. Ik doe elke dag waar ik zin in heb, en probeer te helpen wanneer dat kan. Vroeger was ik alleen maar bezig met mijn verslaving onderhouden.”


”Hier leef ik voor”

Esmee Otter beoefent een hobby waarvan je misschien kan opkijken, namelijk cosplay! Tijdens de komende Dutch Comic Con gaat ze ditmaal verkleed als haar veertigste personage: Ciri uit Witcher III. Genoeg reden om even een kijkje te nemen bij Esmee en haar bijzondere hobby!


Schaars kleden en slutshaming

Category : Burger , Maatschappij

Mia van Broekhoven (22 jaar) noemt zichzelf een feminist. Waarom? Omdat zij staat voor gelijkheid tussen man en vrouw en dus ook op het gebied van seks. Daarom is zij fel tegen slutshaming. Slutshaming is het bestempelen van een meisje of vrouw als slet of hoer om haar gedrag. Dit kan zijn omdat een vrouw volgens anderen te veel bedpartners heeft gehad, seks heeft met te veel verschillende mensen of zich te naakt kleedt. ”Ik maak mijn eigen keuzes over mijn eigen lichaam en niemand heeft het recht om hier een oordeel over te hebben.” zegt Mia stellig. Dit geldt ook voor de manier waarop zij zich kleedt. ”Ik vind een outfit niet snel ‘naakt’ maar ik kan mij voorstellen dat anderen mijn outfits soms als vrij ‘naakt’ zien. Maar ik kleed mij hoe ik wil want ook op het gebied van kleding is er naar mijn idee geen goed of fout. Hetzelfde geldt voor het aantal bedpartners van een persoon. Je doet er niemand kwaad mee om veel bedpartners te hebben en dus vind ik niet dat anderen hier over mogen oordelen.” Onderweg naar de club Annabel in Rotterdam vertelt zij over haar ervaringen met slutshaming.

In het nachtleven speelt slutshaming een grote rol. Robin (19 jaar) betrapt zichzelf er nu en dan op dat hij doet aan slutshamen. Hij gaat die nacht ook uit in Annabel en deelt zijn visie hierover.


Hoe kunnen ziekenhuizen failliet gaan?

Category : Maatschappij

25 oktober 2018 werd officieel bekend gemaakt dat zowel het Slotervaart- als de IJsselmeer ziekenhuizen failliet zijn. Hoezo de overheid niet voor de ziekenhuizen zorgt en hoe het dus komt dat ziekenhuizen failliet kunnen gaan? Hier is een klein overzicht van de ontwikkelingen tussen de verhouding van politiek en de zorg, in de loop van de jaren.


De kanarie en de sigarenboer

Category : Burger , Politiek

Column- ‘Ja, het wordt hier veel te vol. Ze hebben zich toch wel verkeken op het binnenlaten van al die vluchtelingen,’ zegt de sigarenboer tegen mij, wanneer ik in de rij sta om een verjaardagskaart te kopen. Met een zucht slaat hij de krant in zijn handen dicht. Ik kan aan zijn manier van praten horen dat het hem zo hoog zit dat hij zijn verhaal hoe dan ook kwijt moet. ‘Kijk weet je wat het is, door al onze moslimvriendjes hier in het land, ga ik als volwassen grote man, niet meer door het centrum van Rotterdam lopen.’

Ondertussen kijk ik hem aan met grote ogen. ‘Goh wat vervelend voor u,’ zeg ik hem op een iet wat sarcastische toon, maar dat weerhoudt hem niet van zijn betoog. ‘Mijn dochter ging laatst voor een week naar London met school. Ik heb een week lang niet geslapen, zo bang was ik voor een terroristische aanslag daar. We leven in een vreselijk enge tijd waar een weekje naar London of een rondje door de stad, gewoon niet meer gaat. Ik blijf liever thuis.’ Ik antwoord hem dat uit onderzoek is gebleken dat wij in de meest veilige tijd ooit leven en dat de kans dat wij omkomen bij een terreuraanslag op 0.0018 per 100.000 Europeanen ligt. Maar dat hart- en vaatziekte daarentegen de grootste doodsoorzaak is in Nederland en het dus reëler is om daar bang voor te zijn. De sigarenboer fronst zijn wenkbrauwen en zijn ogen schieten heen en weer. ‘‘Wat heeft dit nou weer met ziektes te maken en waarom zit je zo universitair te praten met je ‘cijfers’ en ‘onderzoeken’.’’ Ik bedank de meneer voor het afrekenen van de kaart en verlaat verbijsterd de winkel.

Tijdens mijn wandeling van de sigarenboer naar huis loop ik langs een woning. Voor het raam zie ik een piepklein vogelkooitje met daarin een kanarie. Ik kijk naar de kanarie en de kanarie kijkt naar mij. Mijn gedachten dwalen af en plots denk ik aan wat deze kanarie zou denken wanneer hij het kortzichtige gesprek van net bij de sigarenboer had gehoord of had kunnen snappen. Zou deze kanarie de meneer van de sigarenboer begrijpen? Zou dit opgesloten vogeltje als hij de keuze had, zijn vrijheid moedwillig inruilen voor een ‘veilige’ en kleine kooi waar hij nooit het risico loopt om gevangen en opgegeten te worden door een kat? Of zou dit diertje er alles voor over hebben om net als de vogels, die jaloersmakend voor zijn raam fladderen, de hele wereld over te vliegen met alle risico’s en de gevaren van dien. Ik denk na, maar zodra ik de kanarie rusteloos en tegelijk verveeld van de ene kant naar de andere kant van zijn kooi zie springen, twijfel ik niet langer over het antwoord.


Ontmoet je vooroordelen

De Human Library is een initiatief om mensen te ontmoeten die je normaal gesproken niet snel in het dagelijks leven zal spreken, zoals iemand die chronisch ziek is, een vluchteling, iemand die doof is, een transgender, iemand met hiv. Zij vertellen hun verhaal als levend boek en gaan in gesprek met jou, een buitenstaander. Zo zie je dat vooroordelen die je over iemand hebt, misschien wel heel anders in elkaar zitten, dan je van tevoren zou verwachten. Deze keer vindt de editie in Rotterdam plaats (Bibliotheek 010). De onderstaande video bevat een sfeerimpressie.


Onder invloed van angst en ongeduld

Tags :

Category : Burger , Maatschappij

Om 7 uur ‘s ochtends gaat een wekker af, als ik deze uitzet, slaap ik vervolgens weer verder. Na de tweede wekker heb ik spijt, nu kan ik niet meer ontbijten, dan kom ik te laat. Terwijl ik aan de andere kant denk: ach, ik ben tenminste uit bed gegaan. Zo erg is het niet, toch?

En dat is dan ook wat ik erg veel doe: nadenken. Als er één hobby is waar ik graag vanaf zou willen, is dat piekeren. Vergelijk deze angst- en dwanggedachten met een stem in je hoofd die continu, alles wat je doet, beoordeelt. Een stem die je constant vraagt of je niet dát had moeten doen in plaats van dit.

Als ik uiteindelijk op de hogeschool aankom en in het lokaal zit, lijkt het voor anderen alsof ik aan het opletten ben. Het lijkt voor de rest alsof ik net als ieder normaal persoon de lessen aan het volgen ben. Maar in mijn hoofd blijft het gaan: ga ik al deze stof wel op tijd uit mijn hoofd leren, ga ik het portfolio wel in orde krijgen? De gedachten zorgen niet alleen voor een op hol geslagen brein, maar ook voor hoofd- en buikpijn en andere fysieke klachten.

Vervolgens kom ik thuis en dan kan ik gelukkig weer even genieten van mijn vrije tijd. Mijn grootste hobby is het luisteren van muziek en dit kan ik ook tijdens het studeren doen. Niets te klagen, toch? Maar ook dan gaan de gedachten verder: wat als je doof wordt? Je zal je grootste hobby niet meer kunnen uitvoeren. De passie waar je je hele leven tijd aan hebt besteed, zal verdwijnen.

Trouwens, je zit ook aardig lang achter je computer, dadelijk ontploft dat ding nog.

Als je zo dicht bij het scherm blijft zitten zullen je ogen achteruit gaan.

Ga eens wat meer rechtop zitten, zo meteen krijg je nog een bochel. 

Oh, dus je ontbijt niet, maar je eet wel die hele zak chips leeg?

Natuurlijk zijn er momenten dat ik besef dat dit maar gedachten zijn en dat ik gedachten niet al te serieus moet nemen, maar zodra je begint deze gedachten te geloven is het moeilijk te proberen het tegendeel te bewijzen.

Jullie kunnen het niet aanwijzen, ik kan het niet aanwijzen, maar als ik klaar zou zijn met het beschrijven van hoe het precies voelt, zou het zand van de grootste zandloper ter wereld in het onderste reservoir liggen.

Maar dit kan ik natuurlijk niet maken, wat als ik dan mijn huiswerk niet af krijg?


De wereld te gast in Utrecht

Category : Burger , Maatschappij

Een enorme wereldbol op het Jaarbeursplein in Utrecht die je meeneemt op een 360 graden ruimtereis. Niet om je meer te leren over het heelal, maar over het klimaat en alle veranderingen die er gaande zijn. Waarom is het zo belangrijk dat alle burgers daar meer over moeten weten? Projectleider Maike vertelt het ons.

Climate Planet is bedacht en gemaakt door de Deense organisatie Global Citizen, met als doel iedereen te informeren en op de hoogte te stellen van de huidige klimaatontwikkelingen. Niet alleen in Utrecht, maar ook in Bonn en andere steden in Europa hebben ze al gestaan. Climate Planet wil de ogen van alle burgers ter wereld openen, wat je er vervolgens mee doet is helemaal aan jezelf. Hierin worden de Global Goals van de VN actief meegenomen en besproken.

Wereldbol op Jaarbeursplein.

Kracht in de ervaring
Maike van Eijndthoven begeleidt het project in Utrecht. “De kracht van Climate Planet zit hem in de ervaring. We zien hier heel veel mensen binnenkomen, die de enorm opvallende wereldbol zien en zich totaal laten overdonderen. Ook de supporters van FC Utrecht komen hierbinnen, doordat ze toevallig langslopen. Mensen die denken van dit is niets voor mij, ver-weg-van-mijn-bed-show, willen toch een kijkje nemen binnenin de bol. Je krijgt en een ervaring die best wel uniek is en tegelijkertijd een halfuur durend college over de klimaatontwikkelingen”.

Boom in Climate Planet Utrecht waar alle bezoekers hun ambities op konden schrijven.

Breed gedragen
Toch is er wel voor gekozen om zich vooral te richten op de inwoners van Utrecht, terwijl het iedereen aan gaat? “Die discussie hebben wij natuurlijk ook gevoerd, van moeten we niet landelijk?” Uiteindelijk is hier niet voor gekozen. Dat betekent volgens Maike niet dat mensen uit andere provincies niet welkom zijn. Integendeel, iedereen in Nederland is zeer welkom. Families, studenten, scholen en bedrijven. “Het is juist iets wat breed gedragen moet worden. Dit kunnen grote bedrijven zijn als BMW of de Rabobank, maar ook hele kleine projecten van mensen die een bijdrage willen leveren. Het gaat er juist om dat iedereen mee
mag doen.

Dat is tegelijkertijd ook de lol en de moeilijkheid”, aldus Maike. “Je wilt iedereen die hier binnenkomt op een goede manier wegsturen. Van wat kan jij nou doen? Maar scholen, particulieren en bedrijven, iedereen heeft daarin weer een andere wens”. Ze vertelt dat er een school was die de deur uitging met het idee om alle lampen op school te gaan vervangen voor spaarlampen. “Het is wel heel mooi om te zien dat al deze kleine of grote ambities ontstaan, door op deze plek te zijn. Mijn dochter van 7 zegt zelfs dat ze niet iedere dag meer vlees wilt eten. Het is heel erg tastbaar. Climate Planet maakt het echt”.

Voor de Global Goals had je de Millennium Development Goals tot 2015. In 2012 is de gemeente Utrecht aangesloten als Millennium Development gemeente. Wat  betekent dat de doelen die de VN gesteld heeft, zij als gemeente belangrijk vinden en er alles aan doen om hun inwoners te laten weten dat deze doelen bestaan en wat ze ermee kunnen.

Uitstraling
Zo echt, dat het gebruik van een dieselaggregaat om het evenement draaiende te houden veel mensen in het verkeerde keelgat schoot. “Voor ons was dat een ramp, omdat het natuurlijk het tegenovergestelde is van wat wij willen uitstralen als evenement”, vertelt ze. Het probleem was namelijk dat ze in de opstart problemen hadden met de stroomtoevoer op het plein. De aanvraag was te groot. “Dus we hebben inderdaad een overbruggingsperiode van aggregaat moeten neerzetten om te kunnen draaien”. Hij heeft er gestaan van donderdagavond tot en met maandagochtend. ”Het is nu eenmaal zo. Je hebt een stroomaansluiting en je hebt een evenement. Je verwacht dat het gewoon werkt. Als dit niet zo is, moet je dus een oplossing verzinnen.”

Echt duurzaam?
Is het dan niet hypocriet, dat jullie met het event de hele wereld over reizen? Dat is ook niet bepaald duurzaam. “Het evenement wordt bewust verplaatst met wagens, vrachtwagens op precies te zijn. We doen het expres niet met vliegtuigen. Het wordt gedaan met de schoonst mogelijke vrachtwagens en we rijden op de schoonst mogelijke benzine. Dus zover je een evenement als dit op een duurzame manier kunt verplaatsen, doen we dat.” Wel vermeldt ze er expliciet bij dat het feit nog steeds blijft dat er 17 vrachtwagens van plek naar plek worden gereden. “Mooier dan dat kan je het niet maken”.

Vanzelfsprekendheid
Op de website van Climate Planet staat dat de Global Goals een vanzelfsprekendheid voor iedereen moet worden. “Ik denk dat we heel erg op de goede weg zijn, maar dat er ook nog een hele lange weg te gaan is. De Global Goals lopen tot en met 2030 en zijn in 2015 pas ingegaan. Voor het beeld, toen wist 12 procent van de Utrechters wat die doelen waren. Inmiddels bijna de helft. In die korte periode dat we hiermee bezig zijn, is dat een heel erg goed resultaat. En dat komt voor een heel groot gedeelte door Climate Planet”, aldus Maike.


‘Het maakt mij kwaad dat mensen zich zo superieur voelen dat zij dieren op alle mogelijke manieren gebruiken’

Category : Maatschappij , Politiek

Protesteerders verzamelen zich voor de poort van het Biomedical Primate Research Centre (BPRC) in Rijswijk. Een wetenschappelijk instituut dat biomedisch onderzoek doet naar levensbedreigende ziektes zoals onder andere aids, malaria, MS en Alzheimer. Dit doen zij door te testen op apen. De dierenbelangen organisatie Een Dier Een Vriend organiseert dit protest op 12 oktober. Samen met de protesteerders zijn zij druk bezig met het ophangen van borden, het uitdelen van spandoeken en foto’s waarop de hulpeloze apen te zien zijn. Samen vormen zij een stem voor de apen omdat zij deze zelf niet hebben.

Uit de undercover beelden van de Britse organisatie Animal Defenders International blijkt dat de apen in het BPRC, het grootste apentestcentrum van Europa, er ernstig aan toe zijn. Op de beelden is te zien hoe apen ondanks een verdoving, reageren op injecties in het hoofd en in de ogen en pijn lijden door het tatoeëren van een nummer op hun borst. De apen verwonden zichzelf, zijn gedesoriënteerd en worden afgemaakt voor het oog van andere apen. De apen zitten opgesloten in krappe kooien. Verstijfd in een hoek weggekropen wachten zij op hun lot als proefdier. In het centrum zitten ongeveer 1500 apen opgesloten.

Het leed dat de apen doormaken is de reden dat de protesteerders samen komen. Het BPRC is gevestigd op een vrij afgelegen industrieterrein. Hier staan de protesteerders langs de weg om hun stem te laten horen. Zij maken duidelijk dat zij willen dat het BPRC hun deuren sluit. Langs de weg staan verschillende protesteerders met spandoeken met daarop geschreven; ‘Sluit de apenhel van Rijswijk!’. Samen houden zij het spandoek vast en steken het overtuigend in de lucht. Andere protesteerders houden heftige foto’s in hun hand van apen die er vreselijk aan toe zijn, onder de foto’s staat de tekst ‘Ik ben tegen dierproeven’.

De protesteerders zijn niet de enige die zich bezighouden met het apencentrum. Minister Ingrid van Engelshoven van Onderwijs Cultuur en Wetenschap schrijft aan de tweede kamer dat het aantal dierproeven met apen met 40 procent moet verminderen bij het PBRC. De minister heeft het BPRC ook gevraagd om per direct te starten met de geboortebeperking van de apen. Van Engelshoven schreef deze brief aan de kamer als reactie op het rapport ‘Van Aap naar Beter’ dat het Rathenau Instituut maakte in opdracht van de overheid.

In het rapport Van Aap naar Beter staat dat er nu al verschillende onderzoeksmethoden en technologische ontwikkelingen zijn die bijdragen aan het verminderen en het vervangen van dierproeven waar mogelijk. Volgens het rapport heeft het maatschappelijke debat en de discussie in de tweede kamer dus zeker hun vruchten afgeworpen. Maar hoe kan het dat deze alternatieven niet hebben geleid tot volledige afbouw van het experimenteren met proefdieren en apen?

Volgens het Rathenau Instituut is de reden hiervan dat alternatieven niet de gehele dierproef één op één kunnen vervangen. Als een alternatief niet de hele dierproef vervangt maar in plaats daarvan alleen een deel, zijn er dus geen alternatieve manieren om onderzoek te doen. Een andere reden volgens het instituut is dat een toename van alternatieven niet meteen leidt tot afname van het aantal proeven met apen of met andere dieren. Voor het ontwikkelen van bepaalde alternatieven zoals bijvoorbeeld weefselkweek, worden ook dieren of hun celmateriaal gebruikt. Weliswaar is er bij dit soort proeven geen sprake van lijden maar blijft de vraag naar de inzet van proefdieren wel bestaan.

In het rapport staat dat het ook een probleem is dat er geen overeenstemming is over wat precies het doel is. ‘Voor sommige mensen moet vervangen het enige doel zijn, terwijl anderen ook vooruitgang zien op het terrein van verfijning of vermindering. In Nederland is er bijvoorbeeld veel bereikt op het terrein van verfijning zoals kooiverrijking en minder stress of bijwerkingen, maar als de ambitie is om alle dierproeven te vervangen is dit niet relevant. Het is moeilijker om wederzijds begrip te creëren voor hoeveel vorderingen er al zijn gemaakt, als er geen overeenstemming bestaat over het precieze doel, of als daar andere waardeoordelen over bestaan.’ staat in het rapport van Aap naar Beter geschreven.

De protesteerders die zich hebben verzameld voor de poort van het BPRC horen bij de groep die alleen genoegen nemen met een volledige afbouw van het experimenteren op apen. Steeds meer mensen sluiten zich aan bij de groep. Het is een zonnige dag en het zorgt voor samenhorigheid dat de tientallen protesteerders bij elkaar zijn met hetzelfde doel. Het is een diverse groep: jong, oud, mannen, vrouwen en zelfs invalide mensen hebben de moeite genomen om mee te doen aan het protest. Ook de politie is van de partij om een oogje in het zijl te houden.

‘No excuse voor animal abuse!’ galmt er uit een megafoon door de straat voor het apencentrum. Als een echo herhaalt de groep demonstranten de kreet in koor. De persoon achter de megafoon is Rosella d’Angeli, campagneleider van Een Dier Een Vriend. Gepassioneerd staat zij midden op de weg en spreekt zij door de megafoon de protesteerders toe. ‘‘Op de undercover beelden is te zien hoe de medewerkers van het proefdierlaboratorium ongepaste vrolijke liedjes zingen zoals ‘Give it to me baby’ en dansen terwijl zij de apen ernstig toetakelen, wij vragen nu of zij misschien zin hebben om met ons een dansje te wagen.’’ roept Rosella door de megafoon vlak voor het hek van het BPRC. Samen met twee andere demonstranten staan zij met toeters en met bellen herrie te maken voor het hek om de aandacht te trekken van het BPRC.

‘Wij staan hier voornamelijk omdat wij aan de medewerkers van het BPRC willen laten weten dat de burgers van Nederland deze apenhel niet oke vinden. Wij willen dat het apencentrum dicht gaat en zo snel mogelijk.’ vertelt Rosella duidelijk en overtuigd. Op haar hoodie staat de tekst ‘Alle apen vrij.nl’, met haar zonnebril, haar in een staart en megafoon in de hand lijkt zij helemaal klaar voor het protest. Op de vraag wat volgens haar het alternatief is voor de dierproeven zegt zij stellig dat er geen alternatief nodig is voor iets wat toch niets oplevert. ‘Een alternatief? Ze ontwikkelen hier helemaal geen medicijnen. Zij doen hier bijvoorbeeld testen om medicijnen te ontwikkelen tegen reuma maar daar komt helemaal niets uit. Dus voor iets wat geen resultaat boekt, is ook geen alternatief nodig.’ Wat volgens de dierenactivist een betere oplossing zou zijn om goede resultaten te boeken is het stoppen met dierproeven. ‘Op het moment dat het dierproeven stopt en er wordt getest doormiddel van computersimulatie en celweefselkweek dan behalen zij veel meer resultaat. Laat ik het zo zeggen; als er bij twee verschillende mensen dezelfde proef gedaan wordt, dan komen daar twee hele verschillende resultaten uit. Omdat zij bijvoorbeeld twee verschillende bloedgroepen hebben. Het heeft dus geen zin.’

Auto’s die voorbij de protesteerders rijden verminderen hun snelheid wat en bekijken de groep. Het is natuurlijk niet alledaags dat een groep mensen zich verzameld langs de weg met leuzen en kreten. Een man komt aangelopen met een zachte grote knuffelaap in zijn handen. Hij plaatst de aap op het hek naast de hartverscheurende foto’s van de apen in het laboratorium. Naast het hek zijn twee vrouwen druk in gesprek over het leed achter de gesloten deuren van het apencentrum. Een van hen is Toortie Reckers en zij vindt ook dat dieren niet gebruikt mogen worden voor experimenten. Toortje is een fanatieke veganist en dierenactivist. Met haar lange donkere golvende haren en met haar felrode dierproefvrije lipstift staat zij op de stoep. In haar handen klemt zij stevig een bord met daarop de tekst ‘BPRC Martelkamers voor altijd dicht dat is jullie plicht!’. ‘Het zijn levende wezens die ook pijn en angst voelen. Het maakt mij kwaad dat mensen zich zo superieur voelen dat zij dieren op alle mogelijke manieren gebruiken, misbruiken, opeten en dragen. Ik kom voor dieren op omdat weinig mensen het doen. Het is net als een slaaf. Vroeger werden donkere mensen gebruikt als slaven. Dat werd toen normaal gevonden. Nu gebeurt er met dieren eigenlijk precies hetzelfde want een mens en een dier zijn allebei medebewoners van de aarde die met respect behandeld moeten worden.’

Een auto rijdt het terrein op van het BPRC en de protesteerders joelen naar de bestuurder met verschillende kreten. Het is opvallend dat de gedrevenheid van de protesteerders niet minder wordt nadat er uren voorbijgaan. Zij maken nog steeds met even veel overtuiging hun standpunt duidelijk. Ook Rosella laat nog even enthousiast haar stem horen door de megafoon. ‘Dat de minister van Onderwijs Cultuur en Wetenschap heeft aangegeven dat het testen op de apen moet verminderen met 40 procent is heel goed nieuws. De intenties zijn goed en we zullen zien wat hieruit komt.’ vertelt de campagneleider tussen het protesteren door. ‘Het is een goed begin maar uiteindelijk moeten die poorten dicht. De 1500 apen die hier gevangen zitten moet hier weg. Het is barbaars, het is vooroorlogs, niet meer van deze tijd. Weg ermee!’

Fotoreportage

Op vrijdag 12 oktober organiseerde Een Dier Een Vriend een protest voor de poort van het BPRC in Rijwijk waar er proeven gedaan worden op apen. Samen laten zij hun stem horen tegen het dierproeven dat zich afspeelt achter de grote hekken voor het laboratorium. De groep protesteerders doen dit doormiddel van spandoeken, foto’s en verschillende kreten.

De protesteerders verzamelen zich langs de weg voor de poort van het BPRC en het protestmateriaal zoals borden en spandoeken worden uitgedeeld. 

 

De groep protesteerders staan langs de weg en richten de borden met de foto’s van de proefdieren naar de voorbijgangers. Een bestuurder van een auto die voorbij rijdt toetert en zwaait. De zwaaiende vrouw in de auto laat weten dat zij het protesteren bemoedigt. Als dank zwaait een van de protesteerders enthousiast terug. 

Robert Molenaar (rechts) van de bekende dierenbelangen organisatie Animal Rights is ook aanwezig om zijn stem te laten horen. 

De protesteerders voelen mee met de apen die gevangen zitten in het BPRC. Zo blijkt uit de gesprekken die zij onderling voeren. ‘De foto’s zijn hartverscheurend.’

Rosella d’Angeli, campagneleider van Een Dier Een Vriend staat op de weg en roept de groep protesteerders toe.

  

Rosella d’Angeli staat voor de poort van het BPRC. ‘No excuse for animal abuse’ roept zij overtuigend door de megafoon.

Toortie Reckers (rechts) protesteert samen met een vriendin. ‘Wij protesteren zo vaak wij kunnen.’ 

De politie houdt alles van een afstand in de gaten en is met de organisatie van Een Dier Een Vriend in gesprek over wat wel en niet toegestaan is. 

  

Nadat de aap op het hek is geplaatst hangt een groepje protesteerders fanatiek de posters aan het hek van het BPRC. 

Campagneleider van Een Dier Een Vriend en andere protesteerders staan voor het open hek van het BPRC. ‘Dichterbij kunnen wij helaas niet komen bij het BPRC. Helaas, want ons doel is om de medewerkers van het BPRC te laten horen wat wij van hun praktijken vinden.’


Zo zwart als roet, voor vruchtbaarheid

ZAANDIJK- De pietenpolemiek is ontroostbaar sinds 2013. Zwarte piet is racistisch, zwarte piet is cultuur, zwarte piet is zwart. Wat de echte reden is dat zwarte piet zwart is? Roet. Niet door de schoorsteen, maar voor de vruchtbaarheid.

Arnold-Jan Scheer, journalist, theater- en televisiemaker, reist al 33 jaar door heel Europa en daar buiten om te achterhalen wat het sinterklaasfeest nu echt inhoud, we vieren het namelijk niet alleen in Nederland maar op veel meer plaatsen. Arnold-Jan heeft een hele andere kijk op de pietenpolemiek, volgens hem is er geen logica in de discussie die nu gevoerd wordt.

“Iedereen roept maar wat: de Verenigde Naties moet onze veiligheid waarborgen en niet ons tegen elkaar opzetten door verkeerde informatie te geven. Verene Shepherd heeft een aantal uitspraken gedaan die niet professor waardig zijn. Er zijn wel meer instituten die voor mij zijn gaan wankelen, zoals het Meertens Instituut, de NPO, bepaalde kranten zoals de Volkskrant en het NRC en bepaalde mensen die ik hoog had zitten, Femke Halsema, van der Laan, allemaal mensen die zich er gewoon totaal niet in verdiept hebben en zich op dingen baseren die ze aangepraat zijn. In alle instituten zitten mensen die blijkbaar niet voldoende gecontroleerd worden. Mensen kunnen gewoon van alles zeggen omdat ze binnen een instituut een status hebben, zoals de katholieke kerk, het wordt gedekt omdat het instituut anders schade lijdt. Dat Verene Shepherd zwarte piet racistisch vind, zit mogelijk meer achter, zij heeft ook belangen in slavernij genoegdoening gelden. Iedereen roept maar wat, en dat is begonnen bij Pauw en Witteman.”

Wij kijken hier in Nederland alleen maar naar het Nederlandse feest, veel mensen denken ook dat alleen Nederlanders Sinterklaas vieren. Dat is niet zo. Het wordt op diverse uithoeken in Europa gevierd, alleen zwarte piet ziet er anders uit, nog steeds de oude dierlijke duivel, met roet op het gezicht.

Sinterklaas is een syncretisch feest, het zijn meerdere verhalen en mythes die gemengd zijn. Het is een feest dat eigenlijk uit de prehistorie stamt en de vruchtbaarheid moest stimuleren. Het grootste geschenk van Sinterklaas is dat de vruchtbaarheid terug zou komen, daar draaide alle rituelen om. De wintermaanden waren een angstige periode. Het feest is later door de kerk verplaatst naar de sterfdag van Sint Nicolaas van Myra en gemengd met zijn verhaal, die als beschermheilige van kinderen werd gezien. Het feest bevorderd de gehoorzaamheid van kinderen, omdat zwarte piet lief is voor de lieve kinderen en de stoute kinderen bestraft en intimideert.

De prehistorische ‘zwarte piet’, zoals we hem in vele sint feesten in Europa zien is een dierlijk en duister gestalte die met roet is ingesmeerd. “Het roet brengt geluk voor het komend jaar en zorgt voor vruchtbaarheid van het land. Wie niet met roet ingesmeerd is heeft geen goed jaar,” vertelt een Grieks-Macedonische vrouw in Arnold-Jan zijn boek Zwarte Sinterklazen. “Zo gaf Sinterklaas vroeger noten, zaden en kiemen cadeau, in plaats van de luxe cadeaus van nu,” vertelt Arnold-Jan.

“Er golden vroeger heel andere normen en waarden dan nu. Mensen waren veel directer, alle rafelrandjes zijn er afgehaald, dat zie je ook bij sprookjes, vroeger werden er hielen afgehakt om in de schoentjes van Assepoester te passen. De oorspronkelijke sprookjes kwamen uit Germaanse tijden, en toen waren de mensen niet zo kinderachtig.”

De Nederlandse zwarte piet, zoals voor er aanpassingen zijn gedaan als gevolg van de discussie, ziet er natuurlijk heel anders uit. “Daarin is de rol van de kerk alles bepalend geweest in de middeleeuwen. Voordat de Romeinen christenen werden, waren ze heidenen en barbaren. Rome werd een wereldmacht en probeerde de oude versies van de feesten te bestrijden, alles wat primitief was en dierlijk, was heidendom.” Daarna werd de dierlijke piet verruild met een Moor als zwarte piet.

“Wat ik denk en ook aantoonbaar is, is dat de zwarte piet als Moor, met de kooplieden vanuit Italië is meegenomen naar Nederland en zo bij Jan Schenkman terecht zijn gekomen.” Jan schenkman heeft vervolgens een prentboek gemaakt waarin zwarte piet gevormd is zoals wij hem nu kennen. “Hij heeft begrepen dat we van die rouwe en enge figuren, vriendelijkere figuren moesten maken en daarom heeft hij ook die Moren gebruikt.”

De Moren zouden de nieuwe zwarte piet worden. Die werden een vriendelijkere versie van de oude figuren, de enge dierlijke en zwartgemaakte figuren die de kinderen de stuipen op het lijf joegen. “Die moren waren namelijk zeer bevreesd, dat waren slavenhandelaren en dus geen slaven, het was ondenkbaar dat slaven gouden oorringen droegen. De Moren namen kinderen mee in een zak om te verkopen als slaven, vandaar ook onderdelen in het verhaal zoals in de zak mee naar Spanje.”

Hij is zwart, heeft kroeshaar, rode lippen, gouden oorringen en pagepakjes, dit wordt als racistisch gezien. Maar Wim Pijbes, directeur van het Rijksmuseum, reageerde in een radio-interview met de NOS op de uitspraak van Shepherd, met de waarschuwing niet alle aspecten van zwarte piet over een kam te scheren en eens naar de feiten te kijken. Volgens Pijbes zijn dit namelijk de uiterlijke kenmerken van iemand met status, bij welgestelde edelen, gebaseerd op een schilderij uit zijn museum dat dateert uit 1520, ver voor de WIC-slavenhandel.

“Zwarte piet is niet racistisch, dat is een onterecht gevoel dat op geen enkele waarheid gebaseerd is. Het is een rode lap voor een stier, zodra je een blackface doet slaat iedereen op tilt. Men gaat alleen maar op uiterlijk af zoals Nazarenes is Spanje, die de witte hoge puntmutsen dragen, als Koekoeksklan worden gezien, maar dat ook niet zijn. Er wordt ook een vorm van demagogie bedreven, in elke krant wordt er van uit gegaan dat zwarte piet racistisch is, Femke Halsema zegt dat Sinterklaas bevrijd moet worden van de kwetsende figuren van zwarte piet, daarmee gaat ze er van uit dat het een kwetsende figuur is. Het is geen kwetsend figuur maar een figuur die ten onrechte als kwetsend wordt gezien.”

“Dus waarom zou je iets veranderen als het ten onrechte veranderd moet worden, onder druk nog wel, onder terreurdruk. Zwarte piet is een trickster. De trickster is een figuur die de omgekeerde wereld vertegenwoordigt, de andere wereld. De zwarte piet is een vermomming, die nodig was in de prehistorie. Je bent pas racist als je racistische intenties hebt. En dat hebben de voorstanders van zwarte piet niet. Gekwetst worden en gekwetst zijn, zijn twee verschillende dingen. Dat tegenstanders van zwarte piet zich gekwetst voelen, is op onwaarheden gebaseerd,” aldus Arnold-Jan.